Yaşam

Covid-19 yaşlıların ruh sağlığını bozdu

1 hafta önce

yaslılar

Covid-19 virüsü dünyada en fazla yaşlı grubu etkiledi. Ölüm korkusu, toplumdan dışlanmışlık, soyutlanma gibi durumlar yaşlıları derinden etkiledi.

Koronavirüs (Covid-19) dünya çapında görülmemiş bir halk sağlığı krizine neden oldu. Dünya Sağlık Örgütü’nün Mart 2020’de salgın ilan etmesinin ardından teyit edilen vaka ve ölüm sayıları gün geçtikçe artmaya devam ediyor. Bu durum etkili, test edilmiş ve güvenli bir tedavi bulunana kadar uzayabilir.

 

Covid-19 her yaştaki insana bulaşabilir. Bununla birlikte, doğrulanmış maksimum vaka ve ölümler yaşlılar arasında meydana geldi. Özellikle 60 yaş üstü ve yüksek riskli gruplar olarak sınıflandırılan yaşlıların, ruhsal ve fiziksel sağlıkları diğer yaş gruplarına göre daha savunmasız. Haliyle bu gruba daha fazla dikkat edilmesini gerektiriyor. Covid-19’un yayılmasını önlemek için alınan önlemler (sosyal kısıtlama, sosyal mesafe ve karantina), insanların zihinsel sağlıklarını ciddi seviyelerde etkiledi. Yaşadıkları ölüm korkusu, toplumdan dışlanma, soyutlanma, yer yer hakaret ve fiziksel saldırılara kadar varan durumlar, Covid’den en çok etkilenen yaş grubu olan yaşlıları daha da zorladı.

 

COVID-19 ÖNCESİ VE SONRASI



Covid-19 bütün dünyada iliklere kadar hissedildi. Birçok insan koronavirüse enfekte oldu ve birçoğu da virüs sebebiyle vefat etti. Bundan sonra gelecek nesiller tarihi anarken Covid-19 öncesi ve sonrası olarak ikiye ayıracak gibi duruyor.


Aralık 2019’da Çin’in Wuhan kentinde ilk enfekte vakanın keşfedilmesinden bu yana Covid-19; Çin ve Asya’nın ötesine tüm dünyaya yayıldı. Ardından benzeri görülmemiş bir halk sağlığı krizine neden oldu. Dünya Sağlık Örgütü (WHO), Covid-19’u 30 Ocak 2020’de “Uluslararası Öneme Sahip Halk Sağlığı Acil Durumu (PHEIC)” olarak ilan ettikten kısa bir süre sonra, 11 Mart 2020’de en yüksek riske sahip bulaşıcı bir hastalık olan “salgın” ilan etti. Covid-19 şimdiye kadar 123 milyon kişiye bulaştı ve 2 milyon 700 binin milyon kişinin ölümüne sebep oldu. Öte yandan günlük vaka sayıları, son zamanlarda geliştirilen aşılar sebebiyle dünya genelinde ciddi düşüş yaşamakta.

 

PANDEMİ VE ZİHİN SAĞLIĞI

 

Bulaşıcı hastalıklarla ilgili önceki deneyimler, pandemiden zihinsel olarak etkilenen insan sayısının, hastalıktan fiziksel olarak enfekte olanların sayısından daha fazla olduğunu gösteriyor. Bu da bu tür bir hastalığın akıl sağlığı üzerindeki büyük etkisine işaret ediyor. Covid-19’un ruh sağlığı üzerindeki zararlı etkileri, önceki salgın hastalıklardan daha kapsamlı ve güçlü olarak kabul ediliyor. Örneğin 2021 Şubat’ta Japonya’da virüs kaynaklı ölümden daha çok intiharların yaşanması ülkede büyük kriz yaşatmıştı.

 

COVID-19 VE YAŞLILARIN PSİKOLOJİK, RUHSAL SAĞLIĞI

 

Yaşlılarda Covid-19’un neden olduğu psikolojik ve ruhsal sağlık sorunları etraflıca ve kapsamlı bir şekilde tartışılmalı. Özellikle, 60 yaşın üzerindeki kişiler için daha fazla çaba ve dikkat gerekiyor. Ayrıca yaşlılar yüksek risk grubunda sınıflandırılırlar çünkü virüse karşı diğer yaş gruplarına göre fiziksel ve zihinsel olarak daha savunmasızlar.


EN UZUN SÜRE ‘İZOLASYON’ YAŞAYAN GRUP: YAŞLILAR

 

Covid-19’un yayılmasını önlemek için dünya çapında uygulanan güçlü önlemler (sosyal aktivitelerden kaçınma, sosyal mesafe ve izolasyon gibi) yaşlılar arasında ruh sağlığı endişelerini daha da artırdı. Elbette bu tür sosyal önlemler, hastalıklar ve virüsün yayılmasının önlenmesinde olumlu katkı sağlıyor. Ancak yaşlıların ruh sağlığı daha fazla dikkat ve özen gerektiriyor. Çünkü yaşlılar en uzun süre sosyal izolasyon yaşayan demografik grup.

 

AĞIR VAKALAR İNTİHARA YOL AÇABİLİR

 

Geçmiş salgınlar yaşlıların akıl ve ruh sağlığına daha fazla dikkat edilmesi gerektirdiğini gösterdi. Çünkü bu yaşanılanlar depresyon, anksiyete ve akıl hastalıklarına neden olabilir. Hatta ağır vakalarda intihara bile yol açabilir. 2003’teki SARS salgını sırasında, yaşlılarda intihar oranında yüksek bir artış olmuştu.


YAŞLILARIN RUH SAĞLIĞI İÇİN DİKKAT EDİLMESİ GEREKENLER

 

Güney Kore’deki Sahmyook Üniversitesi’nden araştırmacılar yayınladıkları makale ile yaşlıların psikolojik ve ruh sağlığı için dikkat edilmesi gereken bir dizi önlemi açıkladılar. O faktörler şöyle:



Stres


Covid-19 salgını sırasında yapılan araştırmalara göre stres sadece psikolojik ve zihinsel sıkıntıya neden olmakla kalmıyor aynı zamanda psikiyatrik semptomları şiddetlendirip şiddetli vakalarda intihara da yol açabiliyor. Bu nedenle, olumsuz psikolojik ve zihinsel etkilerine karşı stratejiler başlatmak için doğru yaklaşım “stresle başa çıkmak” gibi görünüyor.

 

Kişisel Bütünlük (Ego Bütünlüğü)


“Ego Bütünlüğü”, bir kişinin ileri yaşta sahip olabileceği en ideal psikolojik durum olarak tanımlanıyor ve kendine verilen değeri ve öz saygıyı içeriyor.

 

Yaşlılarda Covid-19’un neden olduğu yüksek stres düzeylerine sürekli maruz kalma; kendine yönelik beklentileri azaltır, olumlu benlik algısına zarar verir, öz değer kaybına ve depresyona yol açabilir. Bu durum başka akıl sağlığı sorunlarına katkıda bulunur veya direkt neden olur.



Covid-19 paranoyası nedeniyle yaşlılara karşı artan isteksizlik veya alay etme gibi ayrımcı davranışlar, yaşlılarda tedaviden vazgeçme gibi sonuçlar doğurabilir. Ego bütünlüğüne dayalı müdahalelere acilen ihtiyaç duyuluyor.

 

Öz Yeterlilik


“Öz yeterlik”, bireyin bir iş ya da görevi başarılı bir biçimde yapabilmesi için sahip olunması gereken özelliklerin kendinde bulunduğuna dair inancını açıklayan bir kavram.

 

Öz yeterlik; davranış değişikliği, fiziksel sağlık, zihinsel sorunlar ve psikolojik uyumda önemli bir değişken. Bu, yaşlıların Covıd-19’un neden olduğu stresli durumlarda olayları kontrol etme ve bunlarla baş etme derecesini etkileyebilir.

 

Dayanıklılık


Dayanıklılık, zorlukların veya stresli durumların üstesinden gelmek ve bunlara uyum sağlamak için pozitif bir güç olarak tanımlanır.

 

Yaşlılar arasında dayanıklılık uzun yaşam süresi, düşük depresyon, olumlu bir zihin, güçlü sosyal destek ağları ve dinamik fiziksel aktivite gibi değişkenleri etkiler. Bu nedenle dayanıklılık, Covid-19 sırasında psikolojik, sosyal, fiziksel ve sosyo-ekonomik streslerin en yüksek olduğu yaşlılar arasında özellikle önemli.



İlgili konular

okul

Ankara’da öğretmen ve öğrenciler koronaya yakalandı

1 ay önce

Türkiye’nin en büyük ilçelerinden biri olan Ankara’nın Çankaya ilçesinde, köy okulu olarak yüz yüze eğitime başlayan Mehmet Hikmet Ayberk İlkokulu’nda, biri anasınıfı öğretmeni toplam 3 öğretmenin Covid-19’a yakalandığı öğrenildi....Devamını oku
selçuk

Ziya Selçuk yüz yüze eğitime geçiş sürecinin detaylarını anlattı

2 ay önce

2020-2021 eğitim öğretim yılının ikinci döneminde yüz yüze eğitime geçiş sürecinin ayrıntılarını anlatan Milli Eğitim Bakanı Ziya Selçuk, köy okulları ile bağımsız anaokullarının 15 Şubat'ta yüz yüze eğitime başlayacağını söyledi. Selçuk, İlkokul, 8. ve 12. sınıfların da 1 Mart'ta başlayacaklarını ve yüz yüze eğitimin zorunlu olmayacağını açıkladı....Devamını oku